  {"id":742,"date":"2023-06-13T12:37:02","date_gmt":"2023-06-13T22:37:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/?page_id=742"},"modified":"2024-05-24T12:24:48","modified_gmt":"2024-05-24T22:24:48","slug":"kona-o%ca%bbahu","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/kona-o%ca%bbahu\/","title":{"rendered":"Kona (O\u02bbahu)"},"content":{"rendered":"\n<p><strong><strong>Inoa | Name(s)<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kona (O\u02bbahu)<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina | Land characteristic:<\/strong> Moku<\/p>\n\n\n\n<p><strong><strong>Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina o loko o k\u0113ia wahi | Feature(s) located within this place:<\/strong><\/strong>: Maunalua; Kuli\u02bbou\u02bbou; Niu; Wailupe; Wai\u02bbalae Iki; Wai\u02bbalae Nui; P\u0101lolo; M\u0101noa; Makiki; Pauoa; Hu\u02bbuanu, Kap\u0101lama; Kalihi; Kahauiki; Moanalua; <a href=\"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/kona-o%ca%bbahu\/wa%ca%bbahila-2\/\" data-type=\"page\" data-id=\"773\">Wa\u02bbahila<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina nona k\u0113ia wahi | Feature(s) that contain this place:<\/strong>  <a href=\"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/ka-pae-%ca%bbaina-o-hawai%ca%bbi-na-kai-%ca%bbewalu\/o%ca%bbahu\/\" data-type=\"page\" data-id=\"663\">O\u02bbahu<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><strong>H\u014d\u02bbulu\u02bbulu mana\u02bbo<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>He moku k\u0113ia ma ka \u02bbao\u02bbao hema o ka mokupuni o O\u02bbahu. Aia k\u0113ia moku ma waena o Ko\u02bbolaupoko, ma ka hikina, a me \u02bbEwa, ma ke komohana. Ma ke ahupua\u02bba o Maunalua aia \u02bbo Makapu\u02bbu, kahi e puka mai ai ka l\u0101 ma O\u02bbahu. \u02bbO Honolulu kahi i noho ai ke aupuni mai ka w\u0101 o ke aupuni m\u014d\u02bb\u012b a i k\u0113ia l\u0101. \u02bbO Waik\u012bk\u012b kahi punahele o n\u0101 ali\u02bbi o ia w\u0101 no ka \u02bbolu\u02bbolu o ka nohona ma laila. \u02bbO Duke Kahanamoku kekahi kupa o Waik\u012bk\u012b, \u02bbo ia ka mea keu a ka maika\u02bbi no ke \u02bbau \u02bbana a me ka he\u02bbenalu \u02bbana, a kaulana \u02bbO Waik\u012bk\u012b i\u0101 ia. Ma M\u0101noa, ua laha n\u0101 lo\u02bbi kalo a i k\u0113ia l\u0101 \u02bbo ia kahi pono\u02bb\u012b o ke Kulanui o Hawai\u02bbi. Aia ke kula \u02bbo Kamehameha i ho\u02bbonoho \u02bbia e ke ali\u02bbi \u02bbo Bernice Pauahi Bishop ma Kap\u0101lama, a aia ka hale h\u014d\u02bbike\u02bbike kaulana i kapa \u02bbia nona ma Kalihi. Aia ma \u0100liapa\u02bbakai ma Moanalua kahi lua i \u02bbeli \u02bbia e Pele i kona huaka\u02bbi \u02bbimi wahi noho. He wahi kaulana k\u0113ia moku no ka nui o n\u0101 po\u02bbe e hui ana ma laila.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Description<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Southern most district on O\u02bbahu. Where Honolulu is located, which is the location of the seat of the government during the kingdom era at \u02bbIolani Palace and current capital city of the State of Hawai\u02bbi Honolulu. Waik\u012bk\u012b is also located in Kona which was a favored dwelling place of the ali\u02bbi during the kingdom era. Famed waterman Duke Kahanamoku, olympic gold-winning swimmer, was a Waik\u012bk\u012b beach boy and his surfing at Waik\u012bk\u012b beach became so renowned that he is credited for introducing the sport to the world. The area of M\u0101noa was once an area of kalo cultivation<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u02bb\u014clelo kuhikuhi<\/strong>: E koho i\u0101 &#8220;Kona (O\u02bbahu)&#8221; no n\u0101 kumuwaiwai pili i ka mokupuni \u02bbo O\u02bbahu. No n\u0101 wahi \u02bb\u0113 a\u02bbe i kapa \u02bbia \u02bbo Kona ma n\u0101 mokupuni \u02bb\u0113 a\u02bbe, e \u02bbimi i ka hua\u02bb\u014dlelo pili i k\u0113l\u0101 mokupuni.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Instructions<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Use for the moku of Kona on the island of O\u02bbahu. For the moku of Kona on other islands, use the specific term for that district and island.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><strong>Mo\u02bbok\u016b\u02bbauhau | Genealogy<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>Akua | Deity:<\/em> <a href=\"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/akua\/hi%ca%bbiakaikapoliopele\/\" data-type=\"page\" data-id=\"940\">Hi\u02bbiakaikapoliopele <\/a><\/p>\n\n\n\n<p><em>Kanaka | Person:<\/em> Kal\u0101kaua; Lili\u02bbuokalani; Duke Kahanamoku; Haunani-Kay Trask<\/p>\n\n\n\n<p><strong><strong>Hana | Practice:<\/strong><\/strong><strong> <\/strong><a href=\"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/hana-list\/mahi-%ca%bbai\/\" data-type=\"page\" data-id=\"1731\">Mahi\u02bbai<\/a>; <a href=\"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/hana-list\/lawai%ca%bba\/\" data-type=\"page\" data-id=\"992\">Lawai\u02bba<\/a>; <a href=\"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/hana-list\/noho-aupuni\/\" data-type=\"page\" data-id=\"1737\">Noho aupuni<\/a>;<a href=\"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/hana-list\/holo-kai-holo-moana\/\" data-type=\"page\" data-id=\"1715\"> Holo kai<\/a>; <a href=\"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/hana-list\/he%ca%bbe-nalu\/\" data-type=\"page\" data-id=\"914\">He\u02bbe nalu<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><strong><strong>K\u016bmole | Source(s)<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.pbs.org\/wnet\/americanmasters\/duke-kahanamoku-biography-and-life-timeline\/21754\/\">&#8220;Duke Kahanamoku biography and life timeline,&#8221; American Masters, PBS (website).<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Sterling, Elspeth P., and Catherine C. Summers. <em>Sites of Oahu<\/em>. [Rev. ed.]. Honolulu: Bishop Museum Press, 1993.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/guides.library.kapiolani.hawaii.edu\/apdl\/oahu\/stories\/kona\">&#8220;Traditions of O<strong>\u02bb<\/strong>ahu: Kona&#8221; Asia-Pacific Digital Library, Kapi<strong>\u02bb<\/strong>olani Community College Libguides.<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><strong><strong>Ho\u02bbopili \u02bbia i | Applied to:<\/strong><\/strong> <a href=\"https:\/\/uhawaii-manoa.primo.exlibrisgroup.com\/permalink\/01UHAWAII_MANOA\/11uc19p\/alma9936843554605682\">2014 Hawaiian lunar calendar : moku o Kona, mokupuni o O\u02bbahu<\/a>, <a href=\"https:\/\/uhawaii-manoa.primo.exlibrisgroup.com\/permalink\/01UHAWAII_MANOA\/11uc19p\/alma9919314354605682\">Cultural resources overview of the Kealak\u012bpapa area, Maunalua, Kona, O\u02bbahu<\/a>, <a href=\"https:\/\/uhawaii-manoa.primo.exlibrisgroup.com\/permalink\/01UHAWAII_MANOA\/11uc19p\/alma9951206019605682\">Celebrating our 20th anniversary<\/a>\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p><strong><strong>Mea haku | Created by:\u00a0<\/strong><\/strong>Na ka hui \u02bbimi na\u02bbauao o Ka Wai H\u0101pai<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Inoa | Name(s) Kona (O\u02bbahu) Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina | Land characteristic: Moku Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina o loko o k\u0113ia wahi | Feature(s) located within this place:: Maunalua; Kuli\u02bbou\u02bbou; Niu; Wailupe; Wai\u02bbalae Iki; Wai\u02bbalae Nui; P\u0101lolo; M\u0101noa; Makiki; Pauoa; Hu\u02bbuanu, Kap\u0101lama; Kalihi; Kahauiki; &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":216,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-742","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/742","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/users\/216"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=742"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/742\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2682,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/742\/revisions\/2682"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=742"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}